10 januari 2013

Gamification van de werkomgeving



Wat kan je doen met gamification op de werkvloer? Dat vroeg ik me tijdens de kerstvakantie af toen ik op zoek ging naar hoe je speltechnieken in het werk kan integreren.

Ik had me in 2012 al heel sterk verdiept in nieuwe werkorganisatie vormen en één trend die zeer goed bij Wijs aansluit is de trend rond gamification. De gemiddelde Wijs medewerker is 28 jaar behoort tot de game generatie. Nu moet ik toegeven dat ikzelf niet zo'n gamer ben, maar als hard core psychologe heb het wel altijd van dichtbij geobserveerd hoe vrienden zowel rolplaying games als online games speelden. Het viel me al op dat gamers heel snel feedback verwachten en ook altijd heel optimistisch uitkijken naar de volgende level. Dit voel ik bij onze medewerkers ook heel sterk aanwezig vandaar mijn duik in de wereld van game design.

Hierbij de tips die ik uit mijn research heb geleerd:

Wat?
game = leerervaring
leren is een resultaat van uitdaging en kunde
leren is een achievement
niet voor iedereen hetzelfde >> levels

Gamers en hun superpowers
  • urgent optimism: geloven in goeie afloop
  • social fabric: hangen aan elkaar, meer vertrouwen, community gevoel
  • blissfull productivity: voelen zich goed om hard te werken, om hun best te doen
  • epic meaning: zijn gevoelig voor een inspirerende missie op grote schaal
Jane McGonigal vat het als volgt samen: "gamers are super-empowered hopeful individuals." Ze geloven dat ze de de wereld kunnen verbeteren en uit mijn ervaring ze zijn fantastisch om mee te werken!
Luister alvast eens hoe tof het is om met deze generatie samen te werken tijdens Jane McGonigal's TEDtalk.

Waarom gamen ze?
    •    overcoming obstacles
    •    improving mastery, hoger doel bereiken, autonomie
    •    erkenning
>> challenge to an epic adventure, heel tof om samen op missie te gaan

Game elementen:
Dit zijn de parameters die je kan integreren in je organisatie en het game-gevoel kunnen stimuleren:
  1. Een duidelijk verhaal/queeste met verschillende korte- en lange termijn doelen
  2. Feedback loops: direct en regelmatige terugkoppeling na acties
  3. Duidelijke spelregels:
    1. Wat zijn de beschikbare resources?
    2. Wat is de uitdaging, de opdracht, de instructie?
    3. Op welke manier kan je winnen?
    4. Wat zijn de punten, de beloningen voor iedere actie? Zijn er badges (belangrijk voor goal setting en status & affirmation maar dit is geen doel op zich, enkel een tussenstop)? Wordt er gewerkt met een scorebord of een social graph (belangrijk voor het opbouwen van reputatie en groep identificatie)
  4. Niveaus: gaande van startende/novice, ervaren/skilled en expert spelers
  5. Duidelijk zicht op progressie via de status balk
  6. Avatars & social network status
  7. En, een klein beetje onzekerheid en onvoorspelbaarheid
Gamification design: 
Nu we de gamers en hun motieven wat kennen en we weten welke spelelementen belangrijk zijn kunnen we deze integreren in de bedrijfsomgeving. In het boek "For the win: how game thinking can revolutionize your business" van Kevin Werbach en Dan Hunter raden ze volgende methodiek aan:
  1. bepaal het business doel
  2. beschrijf gewenst gedrag
  3. beschrijf de spelers/doelgroep: let op de diversiteit van de groep, man/vrouw, achievers/explorers/socializers/killers (Bartle typologie)
  4.  bepaal de activiteiten
  5. integreer de fun
  6. gebruik gepaste instrumenten
Basisvoorwaarden voor een goeie integratie:
  • Zorg voor een zeer duidelijk doel: waar haal de gamer waarde uit aangemoedigd gedrag, omdat het tot een hoger doel dient.
  • Werk met betekenisvolle keuzes/autonomie: zijn de opdrachten voldoende interessant, het gaat over doen omdat de gamer het wilt doen. Keuze en vrije wil is belangrijk, gevoel van empowerment.
  • Geef structuur en tools: kan het gewenste gedrag ondersteund worden door software
  • Vermijd potentiële conflicten met andere motivatie structuren: het moet in lijn liggen met bijvoorbeeld policies rond loon en incentives
Extra tips:
  • Wat met spelers die willen "uitspelen"? Hoe hou je mensen in the game ook op lange termijn? Hiervoor is het belangrijk om statistieken te delen. Op den duur begin je metagamers te krijgen die niet alleen goed willen zijn in 1 spel maar in vb. 1 soort spel.
  • People will cheat!! Steeds gaan spelers proberen de makers van het spel te slim af te zijn. Dit is deel van de uitdaging. De crash test als het ware.  Blijf dus bij de pinken en vang dit snel op door het bijsturen en verfijnen van de spelregels.
Voorbeelden:
Een heel leuke site met vele toepassingen op vlak van gamification in business is http://enterprise-gamification.com
Wist je trouwens dat Smartforce.com, één van de wereldbekende CRM software pakketten, het gamification bedrijf Rypple heeft overgekocht enkele jaren geleden en het game element heeft geïntegreerd in zijn eigen business software? Dit is toch wel iets dat ik verder zal uitzoeken de volgende maanden.

Voilà, heel wat nieuwe inspiratie om in 2013 mee aan de slag te gaan. Al wie interesse heeft, bouw met me mee want:
Remember: The one who makes the roles is the one who holds the power. Players play the game.
Laten we er iets fun van maken!

Labels: , ,

Happy 2013 everybody!!

Het is  januari, dus nog niet te laat om mijn nieuwjaarswensen de wereld in te sturen! Mijn beste wensen voor een ontspannend én spannend jaar met veel Wijze momenten!

Ook deze keer deel ik het meest memorabele moment van 2012, en dat was zeker en vast het ogenblik dat ik mijn gloednieuw atelier in gebruik nam. 10 jaar lang heb ik ernaar verlangd en gewerkt maar als je hard genoeg wenst (en werkt): dreams do come true!
6 maand hebben aannemers de zware renovatiewerken uitgevoerd. Daarna heb ik samen met mijn man alles geschilderd en afgewerkt. En dit is het dan. Een ruimte van 4 op 8 puur voor creatie en een bovenverdiepje van 2 op 8 voor presentatie.

Mijn volgende wens is om er een "Mini-galery" van te maken. Een formule van maandelijks een mini-tentoonstelling van maximum 5 werken ingeleid door een gezellige vernissage onder vrienden, familie en kennissen.


Hiermee heb ik mijn voornemen voor 2013.
Ik wens alvast iedereen heel veel creativiteit en gezelligheid toe in 2013!

Labels:

14 juni 2012

Uitnodiging eindejaarstentoonstelling Mixed Media Academie Gent

"Portraît d'Ame: Ma double vie..."
Je bent van harte welkom op de eindejaarstentoonstelling van de afdeling Mixed Media "All good ideas arrive by chance" (by Max Ernst) waar je mijn laatste werk "Portraît d'Ame: Ma double vie..." kan bekijken. Neem alvast even een kijkje achter de schermen van de opbouw van het werk.

Zaterdag 23 juni 2012 tussen 10 en 17u
Academie Gent, Offerlaan 3, 9000 Gent
Afdeling Mixed Media

Labels: , ,

13 juni 2012

Het creatief proces van "Portraît d'Ame: Ma double vie..."

Portraît d'Ame: Ma double vie...
Na een drukke periode van volle focus eindelijk even tijd gevonden om een laatste kunstwerk voor te stellen. Na een jaar werken aan materiaal onderzoek was de laatste opdracht: maak een werk dat we kunnen presenteren op de eindejaarstentoonstelling op de opendeurdag op 23 juni. En dit is het geworden: een wandsculptuur van 3 meter breed, 5 meter diep en 5 meter hoog uit hout, stof en ijzeren winkelhaken, genaamd "Portraît d'Ame: Ma double vie".

Hierbij geef ik jullie een blik achter de coulissen. Hoe is dat werk precies werk tot stand is gekomen? 

1. De concept tekening
Stap 1: Het concept
In april heb ik het concept uitgedacht en -getekend. Tijdens het jaar bleken mijn favoriete materialen al duidelijk: hout en stof. Ook het thema bleef terugkeren: zielsportretten maken, geen zelfportret, geen portret van mijn gelaat, een portret van mijn ziel. En daar komt het tonen van spanning via deze materialen bij te kijken.

Wat in dit concept duidelijk werd, was de precieze invulling, de inhoud die ik hierin ging gebruiken. Tussen het hout en de stof zou een muziekstuk zitten die de spanning creëerde. Ik zocht een stuk dat voor mij symbolisch was. Via associatie kwam ik van de film "La double vie de Véronique" van Krzysztof Kieslowski bij het zeer melancholisch en beklijvend muziekstuk van Zbigniew Preisner. Van dat ogenblik, totdat ik het werk heb afgewerkt eind mei, is dit stuk in mijn hoofd blijven spelen en heb ik de noten geanalyseerd.

2. Het muziekstuk en de houten stokken
Stap 2:  Omzetten van muziek naar beeld
Eens het concept duidelijk was in mijn hoofd, ben ik gestart met het uitschrijven van het thema van het muziekstuk. Dit was diep graven in mijn geheugen naar mijn kennis over notenleer. Het is 30 jaar geleden dat ik nog een muziekstuk had uitgeschreven op een notenbalk. In eerste instantie hield ik heel sterk vast aan de correctheid van het uitschrijven. De "dictee-oefeningen" waren er hard ingetraind. Eens ik het had, en die sporen kan je nog zien in foto 2, heb ik de notenbalken en de noten op de wand geschreven op een zeer letterlijke manier. Dit zou me een houvast geven om het stuk erin te integreren.

3. uitstulpingen van lange vijzen
4. uitstulpingen van lange vijzen
Ondertussen had ik een eerste experiment uitgewerkt om te zien hoe ik de spanning zou creëren. Op foto's 3 en 4 zie je het resultaat van dat eerste experiment: het overspannen van de 10 cm lange vijzen die rechtstreeks in het hout waren gedraaid op de plaatsen van de noten.

Uit dat eerste experiment bleek dat om een spanning te creëren op zo'n groot oppervlakte, de lengte van de uitstulpingen een heel stuk langer zouden moeten zijn.

Na een hele denkoefening van in welk materiaal en hoe die uitstulpingen vast te maken aan de wand, kwam ik op het idee van winkelhaken die een haakse bevestiging van houten stokken mogelijk maakte. Die werkmethode kan je ook nog zien op foto 2. Hierbij kan je meteen ook zien dat ik met de positionering van deze stokken volledig ben afgeweken van de uitgeschreven noten van het muziekstuk. Om het muziekstuk naar een sterk beeld te vertalen was het nodig om los te komen van muziekschrift en over te gaan naar een gevoelsmatige beeldtaal die dezelfde spanning en gevoeligheid in het muziekstuk, de hoogtes en de laagtes kon vertellen, zonder de letterlijke partituur.

5. de 1ste overspanning in zwart
Stap 3: De eerste versie in zwart
Ik heb nogal de neiging om sterk rekening te houden met de omgeving. Dit heeft zowel voor- als nadelen. Het blanco canvas dat ik had gekregen waren de 3 wanden. Daarnaast vond ik in de opslagruimte ook grote zwarte doeken. Met deze gegeven materialen ging ik aan de slag om de 1ste overspanning te doen. Aanvankelijk was het ook mijn idee en verwachting dat het zwart grote contrasten en dus ook grote spanning zou tonen. Op basis van het experiment met de vijzen, zie foto 3 en 4, begon ik aan die assumptie al te twijfelen.

6. detail zwarte overspanning
7. detail zwarte overspanning
Na het uitwerken van de 1ste overspanning in de zwarte stof werd het eerste vermoeden verder bevestigd. Het zwart toonde helemaal geen zware contrasten. Het slorpte vooral veel licht op en was ook heel moeilijk of foto vast te leggen. De details, foto 6 en 7, konden mij wel boeien, maar het totale beeld, zie foto 5, gaf me het gevoel dat hier meer in zat. Het leek dof. De spanning kwam er helemaal niet uit. Ik begon te twijfelen aan de kleur, maar vooral ook de stof. De zwarte stof was een dikke katoenen zetelstof. Eigenlijk gedoemd om veel te camoufleren, zeker niet oneffenheden te accentueren.

8. overspanning in groen
Stap 4: Het versterken van de spanning
Door de twijfel aan de stof gooide ik dit gegeven element helemaal overboord en zocht naar een stof die net het omgekeerde effect zou creëren: grotere dieptes en hoogtes, sterkere schaduwcontrasten. In een vorig werk had ik al met deze groene stof gewerkt. Ook daar had het gediend om spanning weer te geven. De groene stof was een dunne, glanzende, elastische velours. De glans toonde hele mooie contrastlijnen waar het licht op viel. De elasticiteit accentueerden dan weer die dieptes doordat de stof tegen de stok werd aangespannen.

9. overspanning in groen
Ik had er meteen ook voor gezorgd dat ik de banden van de stof niet verticaal, zoals met het zwart, maar horizontaal heb gebruikt. Zo creëerde ik een eenheid van de 3 wanden in plaats van 3 aparte platen. Dit was voor mij meteen al een schot in de roos.

Een 2de heel toffe ontdekking was toen ik de 2de band eronder ging spannen. In eerste instantie had ik voorzien om de banden met een rechte lijn te laten onder elkaar vast te maken. Toen bleek dat ik genoeg stof had om ze te overlappen, kwam ik op het idee dat die scheidingslijn helemaal niet perfect horizontaal moest lopen, maar dat die perfect glooiend in het concept kon gepast worden. Dit was voor mij de 2de schot in de roos. Het creëerde een heel mooi contrast met de strakke contouren en de puntige uitstulpingen, en gaf meteen ook de golvende sfeer van het muziekstuk weer.

10. eindresultaat
Stap 5: Het integreren van het werk in de ruimte
Terwijl ik op het punt op foto 9 op zich al heel tevreden was van het resultaat, zeker in vergelijking tot het oorspronkelijke concept, kreeg ik hier een heel belangrijke aanzet van mijn leraar Hendrik Vermeulen. Hij vroeg me hoe ik het werk, dat erachter hing, kon wegwerken. Op dat moment ben ik beginnen denken hoe ik het werk in de ruimte kon integreren. Een bedenking die ik eigenlijk eerder had moeten maken. Maar ik ben nu eenmaal nogal een organisch denker.

Hoe kon ik een relatie maken? Dit was geen gemakkelijke stap. Het eerste waar je aan denkt is een visuele barrière creëren zodat de aandacht van de 2 worden afgescheiden. De eerste invulling van dit concept was dan ook heel letterlijk: met de overblijvende eerder gebruikte zwarte stof "de wanden naar boven doortrekken." Hier heb ik helaas geen foto van genomen. Onbewust weet ik waarom. Ik vond deze oplossing echt niet passen. Het werd precies een soort kooi dat erboven op stond. Zwarte gordijnen die door hun grote oppervlakte ontzettend veel aandacht eisten en dus aandacht wegtrokken van het groene spel waar het eigenlijk over ging. Vooral de nieuwe vlakverdeling voelde heel slecht aan. Alsof je een schilderij gewoon evenredig in 2 verdeelt en beide delen even dominant maakt. Dit hield geen steek.

Gelukkig heb ik hier mijn intuïtie gevolgd en het lef gehad om terug een stap af te breken. Dit was helemaal niet evident want het optrekken van die gordijnen was een gigantische opdracht, doordat er moest gewerkt worden op meer dan 5 meter hoogte, en ik hier beroep had moeten doen op verschillende mensen om te helen. Toch heb ik deze moeite overboord gegooid en via trial and error, bijsturingen gemaakt. Ladder op, ladder af, kijken, opnieuw verlagen, opnieuw verhogen, stukken laten  overhangen, hoeken weer optrekken. Je kan je al voorstellen dat het schetsen op papier gemakkelijker zou zijn. Toch is dit theoretisch op papier niet uit te denken. Dit moet je proberen en zien of het werkt.

Na een uur of 3 van proberen en bijsturen kwam ik tot het resultaat in foto 10. Hiermee heb ik de stap gezet van een "afscheiding maken" naar een "integratie doorvoeren met de omgeving." Die zwarte delen krijgen opeens een rol in het werk terwijl ze die oorspronkelijk beoogde functie van afscheiding niet verliezen. Het is een oplossing die beiden combineert.

Voor mij was het op dat moment af. Dit is het werk die ik wou maken. Dit is een portret van mijn ziel. Dit is "Portraît d'Ame: Ma double vie...."

Kom het alvast even bekijken op de opendeurdag:
23 juni tussen 10 en 17u
Academie Gent, Offerlaan 3, 9000 Gent
Mixed Media afdeling

Labels: , ,

01 april 2012

Social recruitment: de case van Wijs

Op 27 maart organiseerde Vacature.com hun jaarlijkse e-Recruitment Day. Dit jaar was het thema "social recruitment" of het gebruik van social media in de zoektocht naar nieuwe medewerkers. Ruim 150 HR-professionals namen deel.

Na de keynote van Steven Van Belleghem, Managing Partner bij InSites Consulting en parttime professor aan de Vlerick Management School, over zijn nieuw boek "The Conversation Company," werden ook 2 cases voorgesteld.

David Ducheyne, Chief People Officer, bracht zijn ervaringen met de introductie en het gebruik van social media in Securex, een bedrijf met 1600 medewerkers. Ikzelf, HR Manager van Wijs, bracht er heel hands-on onze visie maar vooral ook enkele taktieken en voorbeelden van hoe we bij Wijs social media inzetten om nieuwe collega's te vinden voor ons team van 60 internetspecialisten van informatiearchitecten, PHP developers, webdesigners, front-end developers,online marketeers, projectmanagers...

Je leest mijn presentatie op Slideshare.

Labels: ,

18 februari 2012

Hoe word je (kick-ass) IA?

Toen ik me inschreef voor de eerste IA Dag in Gent dacht ik dat dit onderwerp mensen zou aanspreken. En dan zag ik de inschrijvingen binnenkomen endacht, oei, zo'n kalibers! En ik ga hen vertellen hoe je IA'er wordt? Terwijl ze allemaal professionele IA's zijn. Dan maar een tandje bijsteken. Dus veranderde ik mijn onderwerp in: "hoe word je kick-ass IA?" en ging op zoek naar de elementen die het verschil maken tussen een gewone IA en een keigoeie IA, een kick-ass IA die het verschil maakt, die er bovenuit steekt!

JMHO
Nu, vooraleer ik mijn verhaal breng, eerst een woordje uitleg. Wie ben ik om te zeggen wat een kick-ass IA is? Enkele argumenten op een rijtje:
  • Al sinds mijn tienerjaren ben ik geïnteresseerd in mensen en hoe ze functioneren. Het was dan ook een evidente keuze om psychologie te studeren. Het is echt een passie waar ik mee geboren ben.
  • In die keuze om mensen te bestuderen ben ik ook altijd heel sterk bezig geweest met mijn eigen evolutie en leren zowel in mijn job als in mijn privé leven. Ik heb allerlei leermethodes gebruikt om allerlei disciplines te leren. Van doe-het-zelf technieken bij de renovatie van ons eigen huis, tot brood bakken, tot kunstwerken maken. Ik weet dus perfect wat het is om tegen muren te botsen. Hoe pijnlijk het is om iets te willen kunnen of bereiken en het niet direct te hebben. Hoeveel geduld en doorzettingsvermogen hiervoor nodig is. Daarom zit ik ook nog steeds in de kunstacademie. Om feedback te krijgen van waar ik sta en steeds geconfronteerd te blijven met wat ik nog niet ken maar wel wilt bereiken. Dat houdt me bescheiden en stimuleert mijn honger om te blijven leren. Vandaar, ik ben dan ook altijd op zoek naar "het kind" in de ander. Kinderen symboliseren voor mij het toppunt van nieuwsgierigheid en leergierigheid, en een bepaalde bescheidenheid ten opzichte van anderen die ervoor zorgt dat ze leren. Waar zit die leergierigheid? Die gezonde bescheidenheid en respect die o zo nodig is om samen grootse dingen te doen?
  • Na mijn studies heb ik een 10-tal jaar in HR gewerkt. Gestart vanuit de poot rekrutering en selectie heb ik jaren getraind om in een korte tijd mensen in te schatten via verschillende methodieken en denkkaders. Hier heeft het competentiedenken mij alvast veel houvast gegeven en vooral het gebruik van competentiegerichte interviewtechnieken heeft me grote stappen laten zetten. Het is een techniek die me eigen geworden is en die me de mogelijkheid geeft op korte termijn mensen hun leervermogen en -potentieel te kunnen inschatten. Ondertussen zijn de hedendaagse HR denkkaders verder geëvolueerd en is vanuit het competentiedenken, dat vaak uitgaat van de assumptie dat de mens zijn gedrag kan beïnvloeden en bijschaven door leren en dat de mensen dus een zeer grote verantwoordelijkheid oplegt, naar een meer existentieel denkkader van talenten. Iets dat je meekrijgt en dat je minder in de hand hebt om te veranderen. Persoonlijk vind ik een genuanceerder uitgangspunt meer op zijn plaats: mensen hebben competenties. Competenties zijn kennis, vaardigheden, attitudes, waarden die het verschil maken in resultaten. Kennis, vaardigheden zijn gemakkelijkst aan te leren. Gedrag heeft zo'n 6-tal weken nodig om te oefenen en dan kan je dit omzetten in nieuwe automatismen en gewoonten. Attitudes en waarden daarentegen zitten meer "onder de radar." Dit zitten dieper in de persoonlijkheid ingebakken. Veranderen en bijsturen van dit soort competenties kan ook, maar is veel moeilijker. Hier is er veel meer nodig dan een babbel met een coach om de paar maand. HIer moet je intensief en tot op bot zoeken naar de oorzaak van de waarde en denkprocessen. Je moet jezelf ermee confronteren, en uiteindelijk beslissen om hier een andere denkpositie in te nemen. Pas dan is gedragsverandering mogelijk.
  • Vanuit de honger naar leren is de passie voor innovatieve omgevingen gegroeid. Steeds zoeken naar wie de snelste leerders, leeromgevingen, sectoren,… zijn. Zo ben ik via e-learning in de internet wereld terecht gekomen. Dit leek voor sommigen een bizarre stap voor een psychologe. Ikzelf vond dit echter altijd heel logisch. Het is samenwerken met de grootste innovatoren en pioniers in de maatschappij. Het is werken op een meer abstract niveau, maar nog steeds volop gericht in het observeren en beïnvloeden van mensen, weliswaar in de vorm van webstatistieken. Die 10 jaar in internet heb ik de kans gekregen om alle mogelijke taken op verschillende niveau's te doen. Zelf kleine sites gemaakt, nog in html, zelf webteksten geschreven, zelf call-to-actions gemaakt, zelf Flash animaties gemaakt, zelf concepten van websites gecreëerd, bescheiden usability testen heb georganiseerd en uiteindelijk hele webstrategieën uitgedacht. Gaandeweg heb ik de taal leren spreken van zowel de geeks als de marketeers, de klanten en de eindgebruikers. Ik was steeds omringd met een groep professionals die mijn honger om bij te leren stimuleerden en die me vooral leerden dat kennis maar een klein onderdeel was van wat je nodig hebt om succesvol te zijn in deze omgeving.
  • Ik kan dus met zelfzekerheid zeggen dat ik een ervaring en referentiekader heb opgebouwd waardoor ik de goeie van de minder goeie webprofielen en dus ook IA'ers kan onderscheiden. Steeds rekening houdend met het kader waarvoor je deze mensen zoekt. Op zich geloof ik heel sterk in het goeie van mensen en in het feit dat iedere persoon kwaliteiten heeft. Belangrijkste is echter de juiste match tussen de omgeving en de persoon te vinden. Daar gaat het voor mij om.
Een lange inleiding om dus te komen tot hoe ik een "kick-ass" IA'er zie en waar let ik op om een kick-ass IA'er te selecteren? Dit zijn voor mij de 7 doorslaggevende competenties:

1. mensgerichtheid
De basispremisse van een goeie informatie architect is dat hij empathie heeft voor mensen. Hij heeft immers zowel contact met de "klant-zijde" als met de "eindgebruiker." Van welke kant je het ook bekijkt, welk systeem je ook bouwt, het is en blijft een middel om mensen te laten samenwerken, communiceren, hun doelstellingen te laten bereiken,… Alles staat in functie van de mens. De klant wilt met deze tool of site een doel bereiken: visibiliteit krijgen, leads ontvangen, aankopen verwezenlijken,… Het is aan de IA'er om de juiste methodieken te beheersen en competenties te gebruiken om deze doelstellingen te vatten. Aan de andere kant, wilt ook de eindgebruiker, consument, eindklant of hoe je het noemt, zijn eigen doelstellingen bereiken: iets aankopen, informatie krijgen,… Ook daar zit diezelfde uitdaging om de juiste methodieken te gebruiken om in het hoofd van die mensen te duiken en hier zo snel en efficiënt mogelijk zicht op te krijgen. Om vat te krijgen op hoe zij zich gedragen, denken, hoe ze zijn.

Toen ik de presentatie voor de IA Dag Gent aan het voorbereiden was, heb ik met verschillende professionele IA'ers gesproken en rondvragen gelanceerd over wat voor hen doorslaggevende competenties zijn. Eén professionele IA'er schreef me het volgende: "Als IA'er word je geboren." Ik blijf nog altijd sterk geloven dat er heel veel te leren is, maar als het gaat over mensgerichtheid en empathie, dan moet ik toegeven. Dat is een talent die op zich heel moeilijk aan te leren valt.

Mijn techniek om de IA van de kick-ass IA te onderscheiden:
Ik interviewde enkele maanden geleden een kandidaat voor informatie architect. Hij had op zijn CV jaren ervaring in het uitdenken van nieuwe websites binnen een webbureau. Deze continuïteit in zijn CV gaf mij toch al een indicatie van aanwezige competenties. In het geprek duurde het echter drie kwartier vooraleer het woord "gebruiker," "klant," iets dat te maken had met het concept "mens," viel. Sorry, dit maakt voor mij het verschil tussen een IA en een "kick-ass" IA. Bij een "kick-ass" IA zit de "mens" en het werken in functie van de mens, de bescheidenheid om het in opdracht en voor de mens te maken, ingebakken. Dit komt automatisch en binnen enkele minuten naar boven. En geloof me, het ligt niet aan het gebruik van het woord op zich, maar aan de passie die de drijfveer is om dit woord te gebruiken. In gesprekken peil ik hier dus naar visie, naar waarden en modellen waarvan je vertrekt om je job als IA te doen.

2. teamgerichtheid
Wat mij tijdens mijn 10 jaar webervaring is opgevallen, is dat het web heel sterk is geëvolueerd in termen van specialiteiten. Terwijl je dikke 10 jaar geleden op je eentje een "website kon maken," zitten we nu in een realiteit van verschillende specialisten die samen 1 eindproduct moeten maken. Het is dus niet alleen een uitdaging om rekening te houden met die klant en eindgebruiker, maar ook die vele collega webspecialisten waarmee je samen dat webproject ontwikkelt, zijn ontzettend belangrijk. Ik heb nog contacten gehad met IA'ers met jaren professionele ervaring. Mensen die zodanig hun job kennen dat ze het gevoel hebben dat het hele design en development proces rond hun expertise draait. Sorry mensen, voor mij is een kick-ass IA'er iemand, los van zijn ervaring en kennis, perfect in team kan werken en open staat en respect heeft voor de expertise van anderen. Niemand kan alle expertise, die nodig is om een webproject te maken, volledig nog beheersen. Het innovatie- en specialisatie tempo gaat zo snel dat dit niet meer mogelijk is. Het is net die IA'er die zich als onderdeel van die keten ziet, die zich bescheiden opstelt en zijn expertisedomein toetst aan de anderen en hun expertise erkent, die voor mij het verschil maakt.

Het deed me dan ook heel veel plezier om op de IA Dag ook mensen te zien vanuit andere webdisciplines. Die de overlappingen en raakpunten tussen hun expertisedomein en dat van IA'ers kwamen verkennen om hier op termijn gemakkelijker op in te haken. Dit zijn voor mij de webmensen van de toekomst. Mensen die kunnen samenwerken (en dat kunnen gerust mensen zijn die kiezen voor een freelancer statuut).

Mijn techniek om de IA van de kick-ass IA te onderscheiden:
Heb je al gewerkt in team aan een project? Geef hier eens een concreet voorbeeld van? Hoe is dit gelopen? Wat was jouw rol in het geheel? Heb je bepaalde conflicten tegen het lijf gelopen? Hoe heb je hierop gereageerd? En nog een hele reeks vragen maken dat de sollicitant jou, bijna zoals een scène in een film, beschrijft hoe hij bepaalde ervaringen heeft opgedaan. Hoewel deze gedragsgerichte interviewtechniek niet 100% sluitend is, kan het toch een bepaalde zekerheid over je inschatting gevoelig beïnvloeden.


Naast deze 2 voor mij toch wel basiscompetenties zie ik nog een reeks competenties die het verschil maken tussen een gewone en een kick-ass IA'er. Wat maakt voor mij het verschil tussen de 2 bovenstaande en die 5 die nog volgen. Die eerste zijn voor mij de 2 competenties die je niet kan "uitbesteden." Hier bedoel ik mee. Er zijn bepaalde competenties die nodig zijn voor een bepaalde job, maar waarbij het mogelijk is dat je ze niet hebt, maar door samen te werken met andere mensen, toch even goeie resultaten kan behalen. Kijk maar om je heen. Er zijn voorbeelden genoeg van duo's zoals bijvoorbeeld Karl en Els van AG Consult die op zich sterke kwaliteiten hebben, maar die door samen te werken net die kick-ass resultaten behalen en boven de rest uitsteken. Het is dus niet altijd nodig om alle competenties perfect te beheersen. Het geheim is wel dat je een grote zelfkennis hebt en je eigen competenties durft aan te vullen met die van anderen. Dit maakt je kick-ass.


Wat zijn dan voor mij de andere 5 competenties die het recept uit maken van de kick-ass IA'er?

1. luisteren/communiceren
Natuurlijk een klassieker voor vele jobs. Is het nu in het web of niet. De IA'er is bij uitstek echter iemand die via gesprekstechnieken snel moet kunnen detecteren wat die klanten en eindgebruikers precies willen bereiken. De juiste vragen stellen, een open mind hebben, actief luisteren naar wat mensen zeggen, niet puur horen en registeren, maar aftoetsen, begrijpen van de drijfveren en beweegredenen. Een kick-ass IA'er blijft niet aan de oppervlakte steken bij instructies als "ik wil een site met een jong en dynamische uitstraling" maar kan doorvragen tot die de business en de wereld van deze mensen echt snapt en voorstellen kan formuleren die verder gaan dan het uitvoeren van wat deze mensen vragen. Want vaak weten die klanten en gebruikers onvoldoende wat de mogelijkheden en beperkingen zijn van het web. Het is dus iemand die kan doorvragen naar het waarom en niet blijft stilstaan bij het wat.

Mijn techniek om de IA van de kick-ass IA te onderscheiden:
Naast het opnieuw gedragsgericht doorvragen van situaties die de communicatiestijl blootleggen is de manier waarop de sollicitant zich voorbereid heeft op het gesprek en de vragen die hij stelt rond de organisatie en de job voor mij een zeer goeie waardemeter om deze competentie te kunnen inschatten. Stelt hij vragen? Welke vragen? Op welke manier stelt hij de vragen? Gaat hij doorvragen of blijft hij aan de oppervlakte?

2. observeren/analyseren
Naast die gesprekstechnieken moet deze kick-ass IA'er nog de skills bezitten om mensen te observeren. Het is niet omdat mensen zeggen wat ze doen, dat ze het ook doen. Een hele reeks observatietechnieken helpen hem erbij. Een mooi voorbeeld daarvan is het gebruik van de heel snelle en effectieve vragenlijsten die AG Consult gebruikt om te achterhalen waarom mensen een bepaalde site bezoeken. Deze verzamelde informatie grondig en kritisch analyseren om hier daarna dan conclusies uit te trekken en voorstellen op te formuleren. Ook de usertesten die worden georganiseerd op mock-ups of bij audits van bestaande sites zijn hier voorbeelden van. HIer worden ook omstandigheden gecreëerd om mensen aan het werk te zien en hun gedrag, denkprocessen en beweegredenen te analyseren.

Mijn techniek om de IA van de kick-ass IA te onderscheiden:
Hier pijl ik over het algemeen naar ervaring via cases. Wat is voor jou een user test? Heb je dit al zelf gedaan? Of eraan meegewerkt? Geef eens een voorbeeld? Wat was je rol? Hoe heb je het georganiseerd? Waarom heb je het zo georganiseerd? Welke problemen ben je tegen gekomen? Hoe heb je hierop ingespeeld? Zou je het opnieuw op die manier doen of zou je zaken anders aanpakken? Waarom?

3. structureren/creëren
Eens heel grondig informatie is verzameld, is de competentie van structureren en creëren noodzakelijk om efficiënt tot doelgerichte voorstellen te komen rond het structureren van de informatie, het navigeren door de informatie, het presenteren van de informatie,… Dit is opnieuw een doorslaggevende competentie: het kunnen zien van structuren, gestalt psychologie ten top. Een kick-ass IA is niet iemand die de puzzelstukjes samenbrengt, maar die een visie heeft over de puzzel zelf. Hier zit dus een belangrijke vereiste rond abstract, creatief en out-of-the-box kunnen denken, rekening houdend met alle mogelijkheden en beperkingen van het referentiekader. Het maken van mock-ups op zich is dus niet de moeilijkheid. Het bedenken van die visie achter die mock-ups maakt het verschil.

Mijn techniek om de IA van de kick-ass IA te onderscheiden:
Hier pijl ik over het algemeen naar ervaring via cases. Voorbeelden van uitgewerkte mock-ups of audits kunnen hierbij dienen als materiaal om de ervaring te demonstreren en het denkproces hierrond toe te lichten.

4. controleren/testen
En dan nog een zeer belangrijke competentie. Nog te vaak hoor ik de associatie tussen een IA'er die zich "expert" voelt. Net alsof het een exacte wetenschap is. Net alsof het menselijk denken en doen in vaste regels kan gegoten worden en waaruit besloten kan worden dat dit de beste manier is. Het is niet omdat statistiek (onder de vorm van bijvoorbeeld Google Analytics) in menswetenschap wordt gebruikt dat het een exacte wetenschap wordt! Bescheidenheid, mensen, bescheidenheid kan je redden. Mensen zijn mensen. Zijn niet te vatten in eenvoudige Pavloviaanse vaste regels. Iedere mens heeft zijn eigen referentiekader van waaruit zijn denken en gedrag wordt bepaald. Er is een stuk omgevingsbepaald, er is een stuk genetisch, er is een stuk aangeleerd. Maar er zijn geen vaste regels, enkel veronderstellingen die getoetst kunnen worden. Enkel individuele referentiekaders en gemeenschappelijke referentiekaders.

HIer heb ik zo vaak de klassieke discussies zien ontstaan. "Ja maar, deze of gene usability guru heeft gezegd dat het zo moet". Een machtsstrijd tussen verschillende mensen die uitmondt in beslissingen om onderdelen van sites aan te passen en gedrochten te creëren gebaseerd op compromissen van democratisch ingestelde mensen die zogezegd geschoold zijn in usability. Sorry guys, enkel bescheidenheid kan je redden. Toets het aan de mensen die ermee zullen werken en kijk of het werkt. Enkel dit staat garant voor resultaten. Technieken die hierbij kunnen helpen zijn bijvoorbeeld AB en multi-variate testen, maar hier is een doorgedreven kennis en ervaring nodig met testmethodiek, ik zou zelfs durven zeggen, psychodiagnostiek, eer je valabele conclusies aan deze testen kan koppelen. Zeer gevaarlijke materie die kan leiden tot stuurloosheid en verlies van vertrouwen in het project als het niet met de juiste mindset wordt gebruikt of gedrochten van sites gebaseerd op conclusies van teentjes die op onderdelen van de schermen worden toegepast. Brrr.

Mijn techniek om de IA van de kick-ass IA te onderscheiden:
Ook deze competentie is gemakkelijk in te schatten door te peilen naar het proces die de IA hanteert om zijn voorstel te maken. Gaat hij ervan uit dat hij het kent? Of toets hij af met anderen? Met wie, andere experts? Gebruikers? Waarom gebruikt hij deze wegen om zijn voorstel sterker te maken? Hoe bouwt hij de credibiliteit van zijn ontwerp en zelfzekerheid rond zijn project op? Is het gebouwd op "geloof" of op "wetenschap"?

5. overtuigen/impact
En dan last but not least. Je kan een kick-ass voorstel uitgewerkt hebben dat zijn waarde heeft bewezen door user testen. Als je het niet kan overbrengen naar je klant, je opdrachtgever, dan dient het tot niets. En dit is en blijft een moeilijke voor vele IA'ers, vooral starters in het vak. Al te vaak word je verleid in discussies als "ik vind dit niet mooi," of "ik doe dit niet zo." Het is echt bijna een kunst om het vertrouwen op te bouwen vanuit een bescheiden positie, de juiste argumenten te verzamelen, en in kleine stappen, bijna participatief, tewerk te gaan om te zorgen dat de finale versie, in een financieel te verantwoorden aantal stappen, bereikt wordt. Fantastisch om te zien hoe kick-ass IA's hier bijna reflexmatig tegenargumenten opvangen.

Mijn techniek om de IA van de kick-ass IA te onderscheiden:
Mijn klassieke vraag naar IA'ers is dan ook: Heb je al voorgehad dat je klant je voorstel niet mooi vond? Hoe heb je dit argument opgevangen?" Hier peil ik vooral naar de ervaring met die klassieke discussies van mensen met tegengestelde visies rond een ontwerp. Een kick-ass IA gaat hier niet in discussie. Die stelt de theorieën gewoon op de proef en laat de resultaten uitmaken welke richting het uitgaat. Daarnaast hou ik evengoed rekening met de overtuigingskracht die de IA'er tijdens het volledige gesprek uitstraalt. Gebruikt hij de zogezegde power of "geek-speech" om de anderen weg te blazen met vakjargon of gebruikt hij net de taal van de ander om zijn ideeën over te brengen zodat het glashelder en begrijpelijk overkomt? Welke overtuigingstechnieken gebruikt hij? Duwt hij zijn voorstel erdoor of trekt hij zijn publiek in de richting van zijn oplossing? Komt hij over als de alomwetende hardseller of de subtiele verleider? Fantastisch om het evenwicht tussen die push en pull technieken te observeren!


Waar deze competenties leren?
Als uitsmijter toch nog enkele links naar verschillende organisaties die de basiskennis en -vaardigheden aanleren en die mij een bepaalde garantie geven voor een stevig IA profiel. Tegelijkertijd kan ik met grote zekerheid zeggen dat deze groep mensen heel klein is en dat er nog ontzettend veel anderen zijn die kick-ass IA geworden zijn vanuit totaal andere richtingen zoals de talen (Germaanse, Romaanse), en andere humane wetenschappelijke richtingen zoals communicatie wetenschappen, bibliotheek- en informatiewetenschappen of zelfs psychologie en pedagogiek. Doorslaggevend voor mij is de lijst van aanwezige competenties, aangevuld met domeinspecifieke kennis. En beiden kan je verwerven op verschillende manieren. En zijn niet alle competenties aanwezig? No probleem, zolang ze zich hiervan bewust zijn en zich omringen met andere profielen die hun minder aanwezige competenties aanvullen zijn ze voor mij kick-ass. HIer alvast een lijst met opleidingen die je op weg kunnen helpen:


Tot slot raden kick-ass IA'ers ook het netwerk en tevens organisator van de World IA Day "The Information Architecture Institute" warm aan.


Hoe helpt dit artikel je dit nu om een kick-ass IA'er te worden?
Misschien had je wel zo'n klassiek lijstje met "De 7 tips om een kick-ass IA'er te worden" verwacht. Met dit artikel wou ik echter de "achterkant" te tonen. Hoe verloopt het denkproces van iemand die selecties van IA'ers, en webmensen in het algemeen, doet? Hoe gebeurt een selectie vanuit de rol van rekruteerder of vanuit de rol van een klant die een IA'er als leverancier zoekt? Hopelijk geeft dit wat inspiratie om zelf die lijst met how-to tips te kunnen maken. Want bottom line mijn punt: het is niet de kennis alleen die het maakt. Velen denken nog altijd dat ze een senior expert zijn omdat ze alle kennis hebben en alles rond het domein kennen. Think again, guys, er is meer nodig dan kennis. Een echte expert kan deze kennis combineren met bovenstaande competenties. Dit noem ik alvast een echte kick-ass IA!

Had je graag nog wat specifieke leertips over hoe je je kan perfectioneren in die 7 kick-ass competenties of wil je algemeen carrière advies rond IA of webjobs, laat me iets weten op ilse@jansoone.be!

PSssss. Ik was op de IA Dag in Gent nog vergeten zeggen: ik werk nu als HR Manager bij het digital agency Netlash-bSeen uit Gent en we zoeken nog kick-ass IA'ers!! Dus, contacteer me en we bespreken samen je kick-ass competenties met een kop koffie!

Labels: ,

07 februari 2012

In between: Pictura Movens

Enkele weken geleden bracht ik heel wat video materiaal mee van onze tentoonstelling Kamikaze in de Verbeke Foundation.

Dit is alvast mijn eerste "überlebenden Malerei" genoemd "In Between".
Benieuwd wat jullie ervan vinden.


Labels: ,

Tentoonstelling Verbeke Foundation "Kamikaze": videoverslag

Een dikke week geleden is de tentoonstelling "Kamikaze" van de studenten Mixed Media van de Academie Gent doorgegaan in de Verbeke Foundation. Mijn werk "In Between" was er te bezoeken en uit te testen in de namiddag.

Het is een hele opdracht geweest om alles er goed en wel opgesteld te krijgen. Door een foute inschatting kon mijn werk "In Between" niet in grote onderdelen vervoerd worden maar hebben we de zaterdag vroeg het werk gedemonteerd, vervoerd, terug gemonteerd, en dan 's avonds opnieuw gedemonteerd. A hell of a job waar ik veel uit geleerd heb (meten is weten!!).

Lees nog even de poëzie achter het werk.

Hierbij een ruw videoverslag:

Labels: , ,

25 januari 2012

Uitnodiging Tentoonstelling 'Kamikaze' in de Verbeke Foundation

Labels: , , ,